Kurs iŞİ plan



Yüklə 86.68 Kb.
tarix08.02.2020
ölçüsü86.68 Kb.
Ayrı-ayrı müəssisələrin fəaliyyətində SWOT analizi mövzusunda

KURS İŞİ

PLAN:

  1. Giriş

  2. SWOT nə dir? Necə aparılır? Nə üçün aparılır?

  3. Iki ayrı müəssisənin( COCA COLA və PEPSİ) SWOT –analiz təhlili

  4. Nəticə


GİRİŞ

Dəyişmə günümüz bazarlarının dəyişməyən yeganə xüsusiyyətidir. Dəyişmənin gətirib çıxardığı qeyri-müəyyənlik və qeyri-sabitlik isə müəssisə qərar alma müddətlərini daha strateji bir hala gətirməkdədir. Dəyişmənin hakim olduğu bazarlarda müəssisə başarısıdeğişen şərtlərə asanca adaptasiya olma bacarığına bağlıdır. Bu səbəblə, günümüz müəssisələrinə həm xarici dəyişmələrə qarşı daha həssas olmaq, həm də bu dəyişmələrə istiqamətli fəal bir rəftar içində olmaq məcburiyyətindədirlər. Hərbi mənşəli bir söz olan strateji kəlimesi, Yunancadan “strategos” sözündən gəlməkdə olub, "yol,çizgi, göndərmə, yönəltmə, göndərmə, götürmə " mənalarında istifadə edilməkdədir.

Bu təriflər işığında strategiyanı, işlətməyə rəqabət üstünlüyü qazandırmaq məqsədiylə müəssisənin gələcəyinə şəkil vermə yolunda həyata keçirilən analiz, hədəf təyin, vizyon yaratmaq, planlaşdırma və planların həyata keçirilməsi üçün zəruri olan təşkilati quruluşun yaradılması və resursların təsisini əhatə edən bir proses şəklində təyin etmək mümkündür. Bu səbəbdən, strategiyanın, rəqabət üstünlüyü təmin istiqamətli şüurlu bir fəaliyyət planı axtarışı və haqqında danışılan planın həyata keçirilməsi səyləri toplamıolduğu da deyilə bilər.  Buna görə strateji yaradılması prosesi müəssisənin missiyası ilə başlayıb, müəssisənin paydaşlarına istiqamətli meydana gətirdiyi hədəflərə görə şəkillənən bir strateji yaradılması mərhələsi söz mövzusudur. Missiya və hədəflər müəssisə üst rəhbərliyin müəyyən edilir.

Ancaq hədəflərin təyin olunması və strateji yaradılması mərhələsi, həm dışçevre şərtlərinin (fürsət və təhdidlər) analizi həm də müəssisənin daxili tutumunun (güclü və zəif tərəfləri) analizi işığında praqmatik bir anlayışla müəyyənləşdirilir. Dışçevre analizi kontekstində müştərilər, rəqiblər, qiymət məhdudlaşdırır, qanuni tənzimləmələr, makro-iqtisadi şərtlər, paylama kanal problemləri, təchizatçılar, və s. faktorların mütləq nəzərə alınması lazımdır. Digər tərəfdən daxili ətraf analizi kontekstində isə mövcud müəssisə performansı, xərc quruluşu, məhsul portfeli,marka gücü işləri, texniki yetkinliklər, kol-sanları bacarıqları, müəssisə mədəniyyəti və s. faktorlar nəzərə alınaraq qiymətləndirmələr edilməlidir. Strateji yaradılması prosesi nəticəsində ortaya çıxan strategiyaya uyğun olaraq marketinq proqram və taktikaları inkişaf etdirilməkdədir. dövr sonunda isə nəzərdə tutulan strategiyanın nə dərəcə məqsədəuyğun olduğunu qiymətləndirmək məqsədiylə performans qiymətləndirməsi edilər. Nəticəyə görə təqib edən dövrlər üçün diqqət edilməsi lazım olan xüsuslar müəyyən edilir və ölçülən performans nəticəsinin daxili və xarici analizlərlə olan əlaqəsi təkrar nəzərdən keçirilir. Strateji təyin müddətində istifadə edilməkdə olan müxtəlif analiz üsulları var. bunlardan ən məşhur işlədiləni SWOT analizidir. SWOT analizi strateji təyin müddətində xarici bazar şərtlərinin doğurduğu potensial imkanlar ilə firma üçün meydana gətirdiyi təhdidlərin müəyyənləşdirilməsi və firmanın sahib olduğu özyetkinlikler və qaynaq aksessuarlarının ireliledirlmesinə köməkçi . Analiz nəticəsində sovrulacaq bazar fürsətlərının müəyyənləşdirilməsi və bazar şərtlərinin yarada təhdidlərə qarşı güvənli bir marketinq Ortamı yaratmaq müəssisənin rəqabət üstünlüyünü təmin etmək məqsədiylə edilən analiz və təhlil də əhatə edir.



2.SWOT nə dir? Necə aparılır? Nə üçün aparılır?

SWOT nədir? İstənilən marketinq addımın əsası düzgün aparılan təhlildən keçir. Hətta bəzən marketinq məfhumunun bazarın öyrənilməsi, araşdırılması prosesi ilə eyniləşdirirlər. Marketinq araşdırmaları biz marketoloqlar üçün müstəsna əhəmiyyətlidir hər birimiz təhlil-araşdırılma metodlarını düzgün bilməli və verdiyi qərarları konkret təhlillərin əsasında qəbul etməyi bacarmalıyıq. Belə araşdırmaların ən vaciblərindən biridə SWOT-təhlil adlarılan bir metoddur. SWOT-təhlil əsasında marketoloq konkret olaraq şirkətin (brendin, məhslulun və ya məhsul kateqoriyasının) güclü, zəif tərəflərini, imkan və fürsətlərini çox sadə vizuallıqla rəhbərliyə təqdim edərək yaxın və uzunmüddətli perkpektivdə əsas inkişaf istiqamətlərini göstərə bilər.

Bəs SWOT-təhlil necə aparılır?

Əslində marketinqə aid bütün ədəbiyyatlarda SWOT-təhlil barədə məlumat tapmaq olar. Təbii ki, bütün kitablarda (və ya başqa informasiya daşıyıcılarında) SWOT sözünün mənası və izahı barədə məlumat verilir, lakin bu təhlilin praktik aparılma alqoritmi barədə məlumat tapmaq çox çətindir. Mən bu kurs işində SWOT-təhlilin praktik həyata keçirilmə qaydaları barədə oxuduqlarımı bölüşəcəm. Konkret mərhələlər üzrə izahata keçməzdən əvvəl gəlin bu lazımlı təhlilin aparılma üsulunu sxematik formada əks etdirək:





I mərhələ sözsüz araşdırma obyektinin seçilməsindən keçir. SWOT-təhlil obyekti kimi praktikada şirkət, brend və ya konkret biznes həlqəsi kimi çıxış edir. Obyektin formasında asılı olmayaraq mütləq coğrafi sərhədlərin seçilməsidə müstəsna əhəmiyyət kəsb edir. Bir corafi regionda təhlil obyektinin hansısa üstünlüyü digər reg ion üçün zəiflik ola bilər. Təhlil prosesini daha düzgün başa düşmək üçün şərti olaraq natural şirə istehsalında ixtisaslaşan şərti “ORİGİNAL” brendini götürək. Beləliklə təhlil başlamazdan biz mütləq aşağıdakıları müəyyən etməliyik:
- Tədqiqat obyekti; X şirkətinin istehsalı olan “ORİGİNAL” brendidir
- Sərhəd: “ORİGİNAL” brendinin Azərbaycan ərazisində təhlili aparılır.

II mərhələ təhlil planının hazırlanması. Bu proses özündə təhlil üçün konkret hansı elementlərdən istifadə ediləcəyi əks etdirir. Hansı metodlardan kütləvi sorğular, Delfi metodu, təhlil aparan işçinin sərf subyektiv fikirləri və ya ikinci əl qaynaqlardan istifadə ediləcəyi məhz bu hissədə təyin edilməlidir. Burada SWOT-təhlil üçüm əsas informasiya qaynaqları müəyyənləşdirilməlidir. Virtual nümunə kimi “ORİGİNAL” brendini götürdükdə biz aşağıdakıları təyin edirik:
- İnformasiya mənbəyi kimi, ekspert rəylərində və “ikinci əllərdən” qaynaq kimi istifadə ediləcək;
- Paralel həm ekspertlərlə sorğu, həmdə digər informasiya mənbələrindən məlumat yığılacaq.

III mərhələ. Bu mərhələ bizim təhlilimizdə müstəsna əhəmiyyət kəsb edir. Biz burada informasiya qaynaqları kimi ekspertləri seçməli, bu eksperlərdən konkret nəyi soruşmaq lazım olduğu təyin etməliyik. Əslində bu məqam düzgün aparıldığı təqdirdə SWOT-təhlilin düzgün aparılma ehtimalı xeyli yüksəlir. Bu baxımdan biz bu mərhələnin daha geniş müzakirə etməyə çalışacağıq. 
SWOT-təhlil üçün ekspert seçiminin düzgün təşkil edilməsi üçün biz brendi yaxından tanıyan adamlardan istifadə etməliyik. Şəxsi təcrübəmdən çıxış edərək söyləyə bilərəm ki, əsasən ekspert sayında 30% şirkət əməkdaşları, 30% distribyutorlar, 40% müstəqil ama bu sahəni yaxşı bilən ekspertlərdən istifadə etmək daha düzgün effekt verə bilir. Təbii ki, bu nisbət konkret tədqiqat obyektindən asılı olaraq dəyişə bilər. Ekspert sayı və tərkibi təyin edildikdən sonra anketdəki sualların tərtibatına keçə bilərik. Suallar tərtib edilərkən iki hissədən ibarət olmalıdır: birinci hissə şirkətlə əlaqəli suallar, ikinci hissə şirkətin ətrafında olan biznes mühitlə əlaqəli suallar. Sualları bu formada tərtib edərək biz SWOT-təhlil üçün əsas informasiya bazasının fundamentini qurmuş oluruq. Başqa sözlə desək biz şirkətin daxili və xarici mühitlərinə ekspert gözü ilə baxış keçiririk. Burada sualların düzgün tərtibatı üçün biz daxili və xarici mühit məfhumlarına açıqlama verərək yaddaşımızı təzələyək. 
Daxili mühiti dedikdə biz şirkət tərəfindən təsir edilən bilən faktorların məcmusu başa düşürük. (Kadr heyyəti, investisiya qaynaqları, informasiya texnoloqiyaları, ARGE, satış sistemi, brendin tanınma səviyyəsi, mövqeylənmə və s.)
Xarici mühit dedikdə – şirkət tərəfindən nəzarət edilməyən amillər nəzərdə tutulur. (Təhcizat qaynaqları, rəqabət mühiti, müştərilər, qanunlar, yeni texnoloqiyalar və s.)
Daxili mühitə aid olan informasiyalar SWOT-təhlildə şirkətin güclü və ya zəif tərəfləri, xarici mühitlə əlaqəli amillər isə şirkət üçün üstünlük və ya təhlükə kimi formalaşdırılır, qəbul edilir. 

IV mərhələ. Bu mərhələdə biz artıq hazır anketlərin doldurulması və ikinci əl qaynaqlardan informasiyaların yığılması ilə məşğul olmalıyıq. SWOT-təhlildə respondentlərin sayının minimum səviyyədə olduğundan ən düzgün metod F2F hesab edilir. Bu metodda respondentlərə suallı daha düzgün açıqlamaq və həqiqi motivləri aşkarlamaq olur.
Ikinci əl informasiyalar daha çox KİV-ən yığılır. Paralel olaraq xarici ölkələrin səfirlikləri fəaliyyətdə olduğu yerlərin sahələr üzrə araşdırmalarını edirlər. Bu qaynaqlar bizim üçün təhlildə yaxşı informasiya qaynağı ola bilər.

V mərhələ. Yığılan informasiyaların filtr edilməsi və konkret olaraq SWOT-cədvəlin cızılması təhlildə ən vacib məqamlardan biridir. SWOT-təhlilin ideal vizual formasını göstərmək istərdim. Bu formada güclü tərəflərlə-üstünlüklərin, zəif tərəflərlə-təhlükələrin üfüqi düzülməsi bizə SWOT-təhlildən mərkəzi problemi və əsas imkanı görməyə şərait yaradır. 

VI mərhələ. Aparılan təhlillərdən sonra təbii ki, hesabat hazırlayaraq konkret təkliflər vermək çox vacibdir. SWOT-təhlildə təkliflərin hazırlanması üçün mütləq qaydada mərkəzi problemi təyin etmək lazımdır. Mərkəzi problem şirkətin ən zəif tərəfi ilə gələcək ola biləcək təhlükənin cəmi ilə formalaşır və SWOT-təhlil cədvəlindən formalaşır. 
Ümumilikdə bu yazıda mən SWOT-təhlilin ən sadə metodu barədə danışdım. Çox zaman təhlil konfrtantasiya matrisası və çoxsaylı riyazi modellərlə hazırlanır. Hesab edirəm ki, aparılma metodundan asılı olmayaraq SWOT-təhlil düzgün aparıldığı təqdirdə şirkətin biznes strategiyasının formalaşmasında müstəsna əhəmiyyət kəsb edir. 
Nə üçün aparılır?

* Güclü yönlərimizi fürsətlərdən faydalanacaq şəkildə istifadə edə bilmək üçün

* Zəif yönlərimizi fərqinə vararaq onları güclü istiqamətlərə çevirərək strategiyalar inkişaf etdirə bilmək üçün

* Ətrafımızdakı təhdidləri güclü yanlarımı ilə bütünləştirilə biləcək imkanlara çevirmək üçün



3.Iki ayrı-ayrı müəssisənin( COCA COLA və PEPSİ) SWOT –analiz təhlili

Bu müəssisələri seçməyimdə əsas məqsəd eyni məhsul istehsalçısı olması və bazarda olduqları sektorun ən güclülərindən olmalarıdır. Öncəliklə hər birinin rəsmi olaraq təqdim etdiyi SWOT analizlərinə baxaq:



AD

PepsiCo Inc.

LOGO



GÖSTƏRDİYİ XİDMƏT

İÇKİLƏR, ƏRZAQ

XİDMƏT GÖSTƏRDİYİ COĞRAFİ ƏRAZİ

BÜTÜN DÜNYA

QƏRARGAH

ABŞ

HAZIRKİ CEO

Indra Nooyi

GƏLİRİ

$ 65.492 MİLYARD (2012)

MƏNFƏƏTİ

$ 6.178 MİLYON (2012)

İŞÇİLƏR

297,000 (2012)

ƏSAS RƏQİBLƏR

The Coca-Cola Company, Dr Pepper Snapple Group, Inc., Mondelez International, Inc., Hansen Natural Corporation, National Beverage Corp., Kraft Foods Inc., The Kellogg Company, ConAgra Foods, Inc., Nestlé S.A. and others.



PepsiKo SWOT ANALİZİ 2013

GÜCLÜ TƏRƏFLƏR

ZƏİF TƏRƏFLƏR

  • Məhsulların çeşidliliyi

  • Geniş bölüşdürmə kanalının mövcudluğu

  • Korporativ Sosial Məsuliyyət (KSM) layihələri

  • Birləşmə və satın almalar

  • 22 markadan ildə 1 milyard gəlirin təmini

  • Uğurlu marketing və reklam

  • Kompaniyaları

  • Tamamlayıcı məhsul satışı

  • Aktivlilik və mütərəqqililik

Wal-Mart mağazalar şəbəkəsindən asılılığın çox olması

Aşağı qiymət

  1. Coca-Cola ilə müqayisədə dünya içki bazarında çox zəif marka məlumatlandırma və bazar payı

  2. Çox aşağı xalis mənfəət marjı




İMKANLAR

TƏHLÜKƏLƏR

  1. Istehlakın artması ilə içkilər və sneklər bazarının inkişafı

  2. Sağlam içkilərə və ərzaqlara tələbəin artması



  3. Və daha ləzzətli sneklərə olan tələbatın artmas

  1. Istehlakçı zövqlərinin sürətlə dəyişilməsi

  2. Su çatızmazlığı

  3. Ümumi mənfəət marjının azalması

  4. Dolların məzənnəsi

  5. Içkilər və snekerler bazarında aratan rəqabət



  • Güclü tərəflər

Məhsulun çeşidliliyi: PEPSİ.KO bir neçə yüz məhsul çeşidi vardır. Bura daxildi: korbonatlı və karbonatsız içkilər,su,ləzzətli və tam taxıləsaslı snekerler. Bir neçə əsas məhsul və ya mövsümi satış yoxdur və əhəmiyyətli müştəri zövqə dəyişikliklər təsir edir, çünki Product diversifikasiyası PepsiCo-nu gücləndirir.

Geniş bölüşdürmə kanalı: PepsiKO məhsulları hər həftə dünyanın 200 ölkəsində 10 milyardan artıq mağazada satışa sunulur.

Korporativ Sosial Məsuliyyət (KSM) layihələri:

PepsiKO möhkəm bir cəmiyyətdə öz rolunu tanıyır və beləliklə, onun marka məlumatlandırma və müştəri loyallığı artırılması, təhsil, təkrar su mənbələrindən istifadə, piylənməilə mübarizə kimi digər layihələr ilə PepsiCo Fondu vasitəsilə məşğul olur.



Birləşmə və satın almalarda peşəkarlıq: PepsiCo biznesinin artımı üçün əsas uğurlu birləşmə addımı sərinləşdirici içkilərin doldurulması və qəlyanaltılar hazırlayan xırda müəssisələrin əldə edilməsidir. PepsiCo Gatorade, Tropicana, Doritos, Quaker yulaf və bir çox başqaları kimi markaları alıb

22 markadan ildə 1 milyard gəlirin təmini:Onun gəliri bir neçə xırda məhsuldan yox,istehlakçılarının dad zövqlərini oxşayan 22 brenddəndir.

Uğurlu marketing və reklam Kompaniyaları: Şirkət 2012-ci ildə reklam və marketinqə 2 milyard dollar xərcləyərək həm əsas rəqibi olan COCA-COLAnı və digər rəqiblərini geridə qoya bilmişdir.

Tamamlayıcı məhsul satışı: PepsiKO özünün illik hesabtlarında qeyd etmişdir ki, bəzi sneker firmlarının satın alınması ilə həm öz qida məhsullarını həmdə içkilərin satışını artırmışdır.

Aktivlilik və mütərəqqililik: New York Times qida sənayesi, yazıçı Melanie Warner və bir çox tənqidçilər görə PepsiCo ən fəal və mütərəqqi qida şirkəti hesab olunur.

  • Zəif tərəflər

Wal-Mart mağazalar şəbəkəsindən asılılığın çox olması:Wal-Mart mağazalar zənciri PepsiCo biznes gəlirlərinin 13%-ni təşkil edir. Wal-Martın əhəmiyyətli alıcı güc var və asanlıqla çox kiçik qaydalarından istifadə ilə PepsiCo üzərində qiymətləri diktə edə bilər. Bundan əlavə, PepsiCo Wal-Mart-da yerini itirərsə həm rəqabətdə geri qalacaq həm də gəlirlərinin 13%-ni itirmək təhlükəsi ilə qarşılaşacaq.

Aşağı qiymət: Rəqiblərdən daha aşağı qiymət strategiyası istehlakçılarda məhsulun rəqib məhsullara nəzərən daha az keyfiyyətli olması təsəvvürü yaradır.

Coca-Cola ilə müqayisədə dünya içki bazarında çox zəif marka məlumatlandırma və bazar payı: Bu gün Coca Colanın bazarda daha çox paya sahib olmağının əsas səbəblərindən biri də marka məlumatlandırmanın PepsiKO dan daha yaxşı təşkil olunmasıdır.



  • İmkanlar


Sağlam qida və içkilər üçün tələb artır: piylənməilə mübarizə səbəbiylə, sağlam qida və içkilər üçün tələb kəskin artıb. PepsiCo daha az şəkərli və kalorili içkilər və snekerlərin istehsalının artırmaqla bazarda pay iddialılığını daha da artıra bilər.

Şüşə qabda sular istehlak artımı: Şüşələnmiş su istehlakı ABŞ (PepsiKo ən böyük şüşələnmiş su bazarı) və dünyanın qalan hissələrində də artacağı gözlənilir.



  • Təhlükələr

Istehlakçı zövqlərinin sürətlə dəyişilməsi: Dünya əhalisi artıq ayaqüstü qidaların,qazlı içkilərin sağlamlıqlarına vurduğu ziyanı şüurlu olaraq anladığından bu məhsullara olan tələbatda azalma təhlükəsinin sezilməsi.

Su çatızmazlığı: Su çatışmazlığıyla bağlı qlobal problemin qabartılması zamanı Pepsi KO nun istehsalatda suyun isarfı ilə bağlı tənqidlərə məruz qalmışdır.

ümumi mənfəət marjının azalması: su və digər xammal resurslarına xərclərin artırılması PepsiKO da ümümi mənfəətin azalmasına gətirib çıxarmışdır.

Dolların məzənnəsi: PepsiCo-nin gəlirlərinin 50% -dən çoxu ABŞ xaricindən gəldiyindən digər valyutalara qarşı güclü dollar performansı aparılmalıdır əks halda PepsiCo-nin gəlirləri düşə bilər

AD

Coca Cola

Logo



GÖSTƏRDİYİ XİDMƏT

İÇKİLƏR

XİDMƏT GÖSTƏRDİYİ COĞRAFİ ƏRAZİ

BÜTÜN DÜNYA

QƏRARGAH

ABŞ

HAZIRKİ CEO

Muhtar Kent

GƏLİRİ

$ 48.01 MİLYARD (2012)

MƏNFƏƏTİ

$ 9.01 milyard (2012)

İŞÇİLƏR

146,200 (2012)

ƏSAS RƏQİBLƏR

PepsiCo Inc., Dr Pepper Snapple Group, Inc., Unilever, Groupe Danone, Kraft Foods Inc., Nestlé S.A. and many others.



Coca Cola SWOT analiz 2013

GÜCLÜ TƏRƏFLƏR

ZƏİF TƏRƏFLƏR

  1. dəyər baxımından dünyanın ən yaxşı qlobal markası ($ 77,839 milyard)

  2. Qazlı içkilər üzrə dünyada ən iri bazaar payı

  3. Güclü marketinq və reklam

  4. Ən geniş içki paylama kanalı

  5. Yüksək istehlakçı sadiqliyi

  6. Sosial Məsuliyyət

  1. Yalnız qazlı içkilərə əhəmiyyətli diqqət

  2. şaxələnməmiş məhsul portfeli

  3. Ictimaiyyətdə mənfi imic təhlükəsi

  4. Bir çox brendlərində uğursuzluqla qarşılaşması

  5. Bəzi birləşdirmələr zamanı artan borc səviyyəsi

SEE COCA COLA SWOT 2014

İMKANLAR

TƏHLÜKƏLƏR

  1. Şüşə qabda sular istehlakının artması

  2. Sağlam qida və içki üçün artan tələbat

  3. Growing beverages consumption in emerging markets (especially BRIC)

biznesinin artımı üçün əsas uğurlu birləşmə cəhdlərinə imkanın genişliyi

Korporativ Sosial Məsuliyyət (KSM)

  1. Istehlakçı zövqlərinin sürətlə dəyişilməsi

  1. Su çatışmazlığl

  2. Dolların məzənnəsi

  3. Ümumi və xalis mənfəət arasında fərqin çoxalması

  4. Pepsinin rəqabət gücünün artması

  5. Qazlı içkilər bazarında durmadan artan rəqiblər



Dəyər baxımından dünyanın ən yaxşı qlobal markası: Interbrand açıqlamasına görə, Coca Cola Company dünyanın ən dəyərli ($ 77,839 milyard) markasıdır.

Qazlı içkilər üzrə dünyada ən iri bazar payı: Coca Cola qazlı içkilər bazarında ən böyük pay sahibidir.(təxminən 40%)

Güclü marketinq və reklam: Coca Cola’ 2012-ci ilə nisbətən reklam xərclərini 3 milyard dollar artırıb bu isə şirkətin satışında və məhsulun tanınmasında mühüm artışlara səbəb olub.

Ən geniş içki paylama kanalı: Coca Cola dünyanın 200 ölkəsində gündə 1,7 milyard məhsulla öz xidmətini təqdim edir.

Yüksək istehlakçı sadiqliyi: Coca Cola dünyanın ən çox sadiq istehlakçı qruplarına malik ola firmalardandır

Korporativ Sosial Məsuliyyət (KSM): Coca Cola getdikcə şirkətin sosial imicni gücləndirir və rəqibləri üzərində rəqabət üstünlüyü əldə edir. Beləki qablaşdırılması zamanı enerji qorunması, iqlim dəyişikliyi, aktiv və sağlam həyat, su istifadəsinə nəzarət və bir çox KSM proqramları üzərində uğurla fəaliyyət göstərir.

  • ZƏİF TƏRƏFLƏR

Yalnız qazlı içkilərə əhəmiyyətli diqqət: əsas istehsalın Coke,Fanta, Sprite kimi qazlı içkilərə yönləndirilir. Digər tərəfdən isə dünyada piylənmə və obezeteye qarşı mübarizə aparılır və bu qazlı içkilər bazarına birbaşa təsir etdiyində məhsul çeşidinin zənginləşdirilməsinə daha az diqqət ayrılır.

Bəzi birləşdirmələr zamanı artan borc səviyyəsi. CCE nin alınması Coca Cola borc səviyyəsini təxminən 8 milyard dollar qaldırıb, faiz dərəcələri və borclar üzrə məsrəflər artıb.

Ictimaiyyətdə mənfi imic təhlükəsi: Firma tez-tez yüksək su qıtlığı olan regionlarda içkilər istehsalı zamanı zərərli maddələr istifadə üçün tənqid olunur.

Bir çox brendlərində uğursuzluqla qarşılaşması: Coca Colanın 500-dən artıq brendi olmağına baxmayaraq onun illik gəliri sadəcə 1 milyard dollardır. Şirkət bazara yeni içki növlərinin daxil edilməsində tez-tez ugursuzluqlara düçar olur.

SEE COCA COLA SWOT 2014

  • İMKANLAR


Şüşə qabda sular istehlakının artması: Şüşələnmiş su istehlakı istər ABŞ-da istərsədə dünyanın digər hissələrində artacağı gözlənilir.

Sağlam yemək və içki üçün artan tələb: Bir çox ölkədə obezite mübarizə səbəbiylə, sağlam yemək və içki üçün tələb böyük dərəcədə artmışdır. Coca-Cola Şirkətindəki içkilərdə şəkər və kalori miqdarının aşağı olması məhsul genişləndirmək üçün fürsət yaradır.

Inkişaf etməkdə olan bazarlarda içki istehlakı artır: Bu gün inkişaf etmək də olan ölkələrin bazarlarında spirtsiz içkilərə tələb böyük olduğundan bu bazarlara giriş imkanı daha çoxdur.

Satın almalar yolu ilə inkişaf edir: Coca Cola mövcud böyümə səviyyəsini saxlamaq üçün mövcud məhsul portfeli ilə yeni bazarlara nüfuz edir. Bütün buları digər şirkətləri satın vasitəsilə daha asan əldə edə bilər.

  • TƏHLÜKƏLƏR

İstehlakçı zövqlərində dəyişikliklər. Dünyada İstehlakçıları daha çox diqqətli olur və qazlı içkilərə, şəkərə, kalorililiyi və yağlılığı böyük miqdarda olan içki və qidaların istehlakını azaldır. Bu xüsusilə qazlı içkilər təqdim edən Coca Cola üçün ən ciddi təhdiddir.

Su qıtlığı: Dünyada su qıtlığı üçün həyəcan təbili çalındığı bir zamanda COCA COLA-nın istehsalatda külli miqdarda su istifadə edilməsi onun ciddi qınaq obyektinə çevrilməsinə səbəb olmuşdur.

Dolların məzənnəsi: Coca-Cola Şirkəti gəlirinin 60 %-ından çoxu ABŞ xaricindən əldə edilir. Bu səbəblə digər pul vahidləri qarşısında güclü dollar performansınn itirilməsi firmanın ümumi gəlirini düşürə bilər.

Məhsulların üzərində tərkibini bildirən yazıların qeyri-açıqlığı: Bəzi Coca Colanın qazlı içkilərində sağlamlıq üçün ziyan olan konsentranlar var. Bu səbəblə, bir çox dövlətlərdə məhsul üzərindəki yazıları ifşa edən qanun haqqında düşünür. Bu cür məlumatları ehtiva edən məhsullar müştərilər tərəfindn mənfi qəbul edilir və müştərinin itirilməsi təhlükəsi yaradır.

PepsiCo ilə Rəqabət. PepsiCo şiddətlə, xüsusilə inkişaf etməkdə olan ölkələrdə bazar payı üzərində Coca Cola yarışır.

NƏTİCƏ

Bu kurs işimdə bugün dünyada spirtsiz və qazlı içkilər bazarında mövcud olan iki ən nəhəng firmanın SWOT analizini göstərdim. Öncəliklə PepsiKO-nun SWOT təhlilinə baxdığımızda “güclü tərəflər” olaraq firma özünün bir çox üstünlüyünü qeyd edib,lakin mən PepsiKO-nun reklam və marketinq strategiyasının,həqiqətən, uğurlu olduğunu və dünyada reklamda məşhur üzlərin istifadə edilməsi dəbini gətirdiyinə görə ayrıcalıq olduğunu deyərdim. Çünki bugün Coca Cola kimi güclü bir rəqiblə uzun bir zaman rəqabətdə qala bilmək dolğun bir marketinq plan tələb edir.

Həmçinin Pepsinin satın aldığı bir neçə xırda spirtsiz içki snekerlər istehsal edən firmaların satın alınması onun vəsaitinin artırılması ilə yanaşı Pepsidə brend genişlənməsinə imkan yaradaraq bazarda daha dayanıqlı olmağını təmin edir. Lakin bütün bunlara baxmayaraq Pepsi hələdə məhsulunu tanıtdırmaqda Coca Coladan geri qalır. Və Pepsinin qiymət strategiyasındakı səhv addımlardan biri də öz məhsullarının qiymətini rəqib məhsullara nisbətən daha aşağı təyin edilməsidir ki, bu da istehlakçılarda Pepsi məhsullarının keyfiyyətinin dahamı aşağıdır?, fikri yaradır.

Pepsi və Coca Cola üçün imkan və təhlükələrə keçməzdən öncə Coca Colanın güclü və zəif tərəflərinə diqqət çəkmək istəyirəm. Çünki bazarda baş-başa rəqabət aparan iki “nəhəng”-in bazardakı qarşılaşacağı təhlükələri və imkanları demək olar ki, eyni olduğundan onların birinin digərinin səhvini tutmaq və dəyərləndirmək kimi cəhdləri maraqlı “rəqabət səhnələrinə” səbəb olur.

Bugün Coca Cola deyərkən aglımıza gələn 3 göstərici



  • Dünyanın ən bahalı markası

  • ən yüksək istehlakçı sadiqliyi

  • ən geniş içki paylama kanalı Coca Cola-nı güclü edən tərəflərdir.

Lakin bu o demək deyildir ki, Coca Cola bazarının idealıdır. Onun da bir sıra zəif tərəfləri vardır. Coca Colanın ən böyük mənfisi öz məhsul strategiaysını yalnız qazlı və spirtsiz içkilər üzərində qurması və bazara çıxardığı brendlərin çoxu zaman uğursuzluqlara düçar olmasıdır.

Bütün bunlarla yanaşı hər iki firmanın hələ uzun müddət qızğın rəqabət içərində olacağını təxmin etmək çox da çətin deyil. Çünki inkişaf etməkdə olan ölkələrdə bu məhsullara olan tələbat hər keçən gün artır bu isə bu bazarlara daxil olma imkanını artırır. Və nəzərə alsaq ki, dünyada istehlakçılar artıq daha sağlam içki və qidalara üstünlük verdiyindən bu növ məhsulların istehsalının artması istehlakçılara daha da yaxınlaşmağa şərait yarada bilər.

Günümüzdə bütün dünya ekoloji problemlərə və onların həllinə yönəlik işlərin görülməsinə diqqət ayırır. Lakin istər Coca Cola istərsə də Pepsi üçün tutulan ən böyük iradlardan biri istehsalında su israfına yol vermələridir.

Son olaraq isə bunu qeyd etmək istərdim ki, bugün Coca Colanın bəzi ölkələrdə itmiş imicinin bərpasına və bazara daxil etdiyi bütün yeni brendlərlə daha diqqətli olmağa ehtiyacı vardır.

Pepsi isə öz qiymət strategiyasına yenidən baxmalı və məhsullarına inamı artırmalıdır. Bunun üçün isə uğurlu məhsul təbliğatı formalarından istifadəsi daha məqsədə uyğundur.

ƏDƏBİYYAT SİYAHISI



    1. Anadolu Univeristeti “Pazarlama ilkeleri” T.C. ANADOLU ÜNİVERSİTESİYAYINI NO: 3012

AÇIKÖĞRETİM FAKÜLTESİYAYINI NO: 1965

2.İlkin Manafov “SWOT Təhlil necə aparılır?” bloq yazısı

3. http://www.strategicmanagementinsight.com/swot-analyses/coca-cola-swot-analysis.html

http://www.strategicmanagementinsight.com/swot-analyses/coca-cola-swot-analysis.html



  1. F. Kotler-Marketinq-Menecment “iqtisad universiteti” nəşriyyatı-2010



  1. http://tr.wikipedia.org/wiki/SWOT_analizi



  1. http://www.synergyistanbul.com/swot-analizi-ornekleri/#.VH4qNDGsVy4


Поделитесь с Вашими друзьями:


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©www.azkurs.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə