Pathways Medical Round Table h ə ms ə drl ə r H. Garry Gardner, M. D., Faap



Yüklə 0.71 Mb.
Pdf просмотр
tarix26.12.2016
ölçüsü0.71 Mb.

Pathways Medical Round Table

Həmsədrlər

H. Garry Gardner, M.D., FAAP

John F. Sarwark, M.D., FAAP, FAACPDM, FAAOS

Komitə

Suzann K. Campbell, P.T., PhD, FAPTA, FAACPDM

Deborah Gaebler-Spira, M.D., FAAP, FAACPDM

Terri Gartenberg, PhD, CCC-SLP

Gay Girolami, P.T., PhD, FAACPDM

Clare Giuffrida, PhD, OTR/L, FAOTA

Karen R. Judy, M.D.

Amy Becker Manion PhD, RN, CPNP

Michael E. Msall, M.D., FAAP, FAACPDM

Michael N. Nelson, PhD

Russell G. Robertson, M.D.

Diane Fritts Ryan, OTR/L

Lori Walsh, M.D.

Rosemary White-Traut, PhD, RN, FAAN

Nina Aliprandi, M.A., Parent

Margaret C. Daley

Shirley Welsh Ryan

Bu müraciət Amerika Pediatriya Akademiyası, Milli Pediatriya 

Assosiasiyası, Amerika Osteopatik Pediatrlar Kolleci və Amerika

Fiziki Terapiya Assosiasiyasının Pediatriya Şöbəsi tərəfində

təsdiq edilmişdir.

SƏRBƏST ŞƏKİLDƏ SURƏTİNİ ÇIXARIN, DƏYİŞİKLİK ETMƏYİN, PATHWAYS.ORG 

MÜƏLLİF KİMİ QEYD EDİLMƏLİDİR. ©Müəllif hüququ 2011

Valideynlərin əhvalatları

Doğuş

Abbi tam normal müddətdə doğulsa da, qidalanma, aşağı əzələ tonusu və başını



saxlamaqda çətinlik çəkirdi. Bizim ailə həkimimizin ilk səfəri zamanı ona xromosom

anormallığı diaqnozu qoyuldu və dərhal fiziki və loqopediya terapiyası təyin edildi.

Abbinin hərəkət və nitq bacarıqları kəskin şəkildə yaxşılaşdı. İndi o, 16 yaşında xoşbəxt

və fəal yeniyetmədir. Biz uşağımıza erkən fiziki və loqopediya terapiyası təyin etdiyi

üçün ailə həkimimizə minnətdarıq. 

Ceymz və Brenda A. 

2-3 aylığında

Ceffri adi hamiləlik dövründən sonra 42-ci həftədə doğuldu. Üç aylığında o, qarnı

üstə uzadılarkən qolları üstə dayana bilmir və baş yuxarı qaldıraraq saxlamaqda

çətinlik çəkirdi. Biz narahatlığımızı bildirdikdə ailə pediatrımız bizi inkişaf və davranış

üzrə ixtisaslaşmış pediatra yönləndirdi. Ceffri indi 10 aylıqdır və dəqiq diaqnoz olmasa

da, qarnı üstə uzadıldıqda qolları üzərində dura bilir və əlləri və dizləri üstündə

dayanır. Biz onun ehtiyacı olan yardımı aldığından əminik. 

Robert və Sindi P.

4-5 aylığında

Reyçel doğuş zamanı sağrı və ayaqları birinci gəlmiş körpə və doğuş zamanı mekoniya

aspirasiyasına məruz qalmışdı. Dörd aylığında o, başını yuxarıda tuta və ya əllərindən

istifadə edə bilmirdi. Reyçelin daha yaxşı fiziki hərəkətləri mənimsəyə bilməsi üçün bizim

pediatr onu dövlət Erkən müdaxilə proqramına yönləndirdi. İndi dörd yaş yarımlığında,

o, yeriməyi öyrənir, bizim qonşuluqdakı məktəbə gedir və öz potensialını maksimuma

qaldırır.   

Frenk və Ceni S.

6-7 aylığında

Səkkiz həftə vaxtından əvvəl doğulmuş Ceysona uşaq bezi taxmaq həmişə çətin idi.

Onun ayaqları qeyri-mütəhərrik olduğundan onları aralamaq çətin idi. Altı aylığında

onu oturtmağa cəhd edərkən o, arxaya aşırdı. Səkkiz aylığında, o, hələ də özü otura

bilmirdi. Bizim pediatr onu fiziki terapiyanı da özündə birləşdirən Erkən müdaxilə

proqramına yönləndirdi. Ceyson indi özü gəzməyi öyrənir.

Lari və Pəm R.

8-9 aylığında

Mett, əkizlərin ikincisi qarnı üstə uzanmaqdan imtina edirdi.  Onun əkiz qardaşı

bizim qonaq otağındakı mebellərin ətrafında gəzərkən Mett doqquz aylığında belə,

ayaqlarına güc sala bilmirdi. Pediatrımız bizi inkişaf-davranış pediatrına və erkən

müdaxilə xidmətlərinə yönləndirdi. Mett doqquz aylığında fiziki terapiyaya başladı. O,

on beş aylığında ilk addımlarını atdı. İkinci ad günündə onun artıq müalicəyə ehtiy-

acı olmaya bilər.

Mayk və Terri S.

10-12 aylığında

Kristofer beş həftə erkən doğulmuş və evə yazılmazdan əvvəl iki həftə xəstəxanada

qalmışdı. Həyatının ilk ilində biz onun sağ əlindən sol əli qədər istifadə etmədiyini

müşahidə etməyə başladıq. O, ayaq üstə durmağa cəhd edərkən, onun sağ ayağı geridə

qalırdı. Ayağa durarkən  o, gücünü sol tərəfə istiqamətləndirirdi və mebellərin ətrafında

gəzdiyi zaman sağ ayağını yerə basmırdı. On bir aylığında, bizim pediatr fiziki və 

bərpaedici terapiya təyin etdi. İndi, üç yaşında olan Kristofer gəzə bilir. 

Bob və Syu D.

Hər bir valideyn nələri

bilməlidir? 

Pathways.org saytının təqdim

etdiyi nadir cədvəl sizə

uşağınızın fiziki və nitqi

inkişafını izləmək imkanı verir.

Öz instinktlərinizə etibar

edin. Uşağınızı ən yaxşı siz

tanıyırsınız. Körpənizin fərqli

sürətlə inkişaf etdiyini hiss

etdikdə, kömək axtarın. Bütün

uşaqlar öyrənə bilərlər.

Vaxtında aşkarlamaq ən

yaxşı profilaktikadır.      

Pathways haqqında

Pathways.org saytının 

missiyası 1985-ci ildən

başlayaraq bütün valideynlər

və səhiyyə işçiləri üçün 

körpələrin və uşaqların

motor, sensor və nitqinin

inkişafını təmin və təbliğ 

etməkdən ibarətdir. Pathways

Medical Round Table strateji

və yardımçı istiqamətlər üzrə

missiyamıza çatmaq üçün 

bir vasitədir.

Pathways.org 501(c)(3)

qeyri-kommersiya təşkilatı

TM

Suallar?  



Zəhmət olmasa, bizim "valideyn-cavab" pulsuz

nömrəmizə zəng edin və ya elektron məktub

göndərin. Biz sizə daha ətraflı məlumat

göndərəcək və sizi sizin ərazidə fəaliyyət

göstərən terapevtlərə yönləndirəcəyik.

1-800-955-CHILD (2445)

TTY  800-326-8154

email: friends@pathways.org

www.pathways.org

Pathways.org 501(c)(3) qeyri-kommersiya təşkilatıdır



Körpənin 

fiziki inkişafına 

əmin olun

K

Başını qaldırmağa çətinlik çəkir

K

Ayaqlarını cüzi hərəkətlə və ya



hərəkətsiz saxlayır

K

Başını arxaya əyir



K

Əllərini yumruqlarını sıxaraq tutur

və qollarını hərəkət etdirmir

K

Nəyisə tutmaq üçün qollarını



çətinliklə qabağa uzadır 

K

Arxaya söykənir və 



ayaqlarını gərir

K

Bir əlindən daha 



çox istifadə edir

K

Çiyinlərini bükür



K

Oturarkən 

qollarından istifadə

etməyə çətinlik 

çəkir

K

Qeyri-mütəhərrik ayaq 



və barmaqların ağrıtması

səbəbindən ayağa 

qalxmağa çətinlik çəkir 

K

Durmağa cəhd göstərərkən



yalnız qollarından istifadə

edir


K

Bədəninin bir tərəfinə güc

salmaqla oturur 

K

Güclü əyilmiş və ya dartılaraq



genişlənmiş qollar

K

Oturmaq üçün əlindən 



istifadə etməyə ehtiyac duyur

K

Addımlarını müstəqil şəkildə ata bilmir



K

Ayaq üstdə dayanma balansı zəifdir, tez-tez yıxılır

K

Ayaq barmaqları üzərində yeriyir



K

Qollarını

arxaya

dayayır


K

Qıçlarını

gərir

K

Arxaya doğru



qamətini

düzəldə


bilmir

K

Ayaqlarına



güc sala bilmir

Fiziki inkişaf ilə bağlı nəzər yetiriləcək əlamətlər *

Qarnı üstündə uzanıqlı halda olarkən…

K

Qolları üstündə qalxır



K

Başını yuxarı qaldıraraq saxlayır

K

Oturmağına kömək etmək



üçün əllərindən istifadə edir

K

Arxası üstdən qarnı 



üstə çevrilir

K

Kənar kömək sayəsində ayaq



üstə durarkən tam çəkisini

və ayaqlarını tarazlıqda

saxlayır

K

Dartınaraq qalxır və



mebeldən tutaraq

hərəkət edir

K

Özü qalxır və müstəqil



şəkildə bir neçə addım

atır


K

Müstəqil şəkildə 

yeriyir və nadir 

hallarda yıxılır

K

Oyuncağı götürmək



üçün yerə oturur

Arxası üstə uzanıqlı halda olarkən…

K

O tərəf bu tərəfə hərəkət etdirilən



oyuncağı baxışları ilə izləyir

K

Sinəsi üzərində tutulmuş dəmir 



pula əl vurmağa çalışır 

K

İnsanların sifətlərinə və ya oyuncaqlara



baxmaq üçün başını orta mövqedə

saxlayır 

K

Qarnının üstündəki əlçatan oyuncağı



əli ilə tutur

Arxası üstə uzanıqlı halda olarkən…

K

Oyuncağı bir əlindən o biri əlinə keçirir



K

Ayaqları ilə oynamaq üçün hər iki

ayağını əli ilə tutur

K

Hündür stulda butulkanı əli ilə tutur 



və içindəki mayeni içir

K

Hər iki əlindən istifadə etməklə əşyanı



tapır və yoxlayır

K

Qalın (stolüstü) kitabın bir neçə



səhifəsini bir dəfəyə çevirir 

K

Sadə oyunla digər şəxsləri yamsılayır



K

Barmaqlarını ağzına salaraq sorur

K

Əşyaları böyük ağzı olan qabın



içərisinə salır

K

Kiçik əşyaları tutmaq üçün böyük və



şəhadət barmaqlarından istifadə edir

K

İki əşyanı və ya kubiki bir-birinə sürtür 



K

Paltarlarını soyundurmağa kömək edir 

K

Fincanı əlində saxlayır və ondan içir



Tipik fiziki inkişafı *

Tipik nitqi İnkişaf*

3

 a

y



ğ

ın

d

a

K

Əmizdirilərkən yaxşı əmir və yaxşı udur



K

Sakitdir və ya səsə cavab olaraq gülüm-

səyir 

K

Ağlamaqdan fərqli səslər çıxarır və ya



qığıldayır

K

Başını səs gələn tərəfə döndərir



K

Samit səslərdən istifadə etməyə

başlayır, məsələn, “Dədə”

K

Diqqət çəkmək üçün çağa səslərindən



istifadə edir

K

Dənli və püre şəklinə salınmış 



yeməklər yeməyə başlayır

K

Qığıltı ilə səs növlərindən və heca



kombinasiyalarından istifadəni artırır

K

Adını çəkdikdə tanış obyektlərə və



adamlara baxır

K

Sadə və əzilmiş ev yeməkləri yeməyə



başlayır

K

“mama” və ya “dədə” ifadələrindən 



mənalı şəkildə istifadə edir

K

Sadə çağırışlara reaksiya verir, məs,



“bura gəl”

K

İnsanlarla ünsiyyətdə qarışıq (anlaşılmaz)



uzun səs kombinasiyaları çıxarır

K

Açıq fincandan istifadə etməyə başlayır



K

Lüğət ehtiyatı 5-10 sözdən ibarət olur

K

Yeni və ona daha az tanış olan 



sözləri yamsılayır

K

50 söz başa düşür



K

Kobud şəkildə doğranmış ev yeməyi

çeşidlərindən istifadəni artırır

6

 a

y



ğ

ın

d

a

9

 a

y



ğ

ın

d

a

1

2

 a

y



ğ

ın

d

a

1

5

 a

y



ğ

ın

d

a

SƏRBƏST ŞƏKİLDƏ SURƏTİNİ ÇIXARIN, DƏYİŞİKLİK ETMƏYİN, PATHWAYS.ORG. MÜƏLLİF KİMİ QEYD EDİLMƏLİDİR. ©Müəllif hüququ 2011

*Uşağınızın yaşını ilkin yetişmə üçün uzlaşdırın.

Tipik oyun bacarıqlarının 

formalaşması*

Vaxtında 

aşkarlamaq 

ən yaxşı 

profilaktikadır!

Mühüm valideyn

ideyaları:

K

Sizi narahat edən



məsələlər və

müşahidələriniz üçün

bir bloknot tutun.

K

Bu cədvəli nəzərdən



keçirin və uşağınızda

müşahidə etdiyiniz

əlamətləri yoxlayın. ***

K

Sizi narahat edən



məsələləri paylaşın,

bu cədvəli və 

bloknotunuzu

uşağınızın həkimi 

və ya səhiyyə

mütəxəssisi ilə 

paylaşın.

** Həm “Tipik inkişaf”, həm də,

“Diqqət yetiriləcək əlamətlər”

xanalarını yoxlamaq məsləhətdir. 

Pathways.org 501(c)(3) 

qeyri-kommersiya təşkilatıdır

K

Yıxılmadan oturur və



oyuncaqları götürür

K

Qarnı və ya arxası üstə 



uzanıqlı vəziyyətdən 

oturaq vəziyyətə keçir

K

Qollarını və ayaqlarını 



alternativ şəkildə hərəkət

etdirərək əlləri və dizləri

üstə iməkləyir

K

Çiyinlərini bükür



K

Başını yuxarı qaldıra

bilmir

K

Başına zəif nəzarət edir



K

İməkləməyə çətinlik çəkir



K

Hərəkət etmək üçün bədəninin 



yalnız bir tərəfindən istifadə edir



Поделитесь с Вашими друзьями:


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©www.azkurs.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə